Mặc dù các Tiêu chuẩn Bền vững Tự nguyện (Voluntary Sustainability Standards – VSS) ngày càng được áp dụng rộng rãi nhằm thúc đẩy sản xuất thực phẩm và chuỗi giá trị bền vững hơn, nhưng tác động của chúng không phải lúc nào cũng rõ ràng và nhất quán. Dựa trên lý thuyết mạng lưới tác nhân (actor-network theory), nghiên cứu này nhằm phân tích quá trình chuyển hóa các lý tưởng về tính bền vững do những bên thúc đẩy Nền tảng Lúa gạo Bền vững (Sustainable Rice Platform – SRP) đề xướng thành các thực hành nông nghiệp cụ thể, cũng như đánh giá kết quả của chúng trên các khía cạnh khác nhau của tính bền vững. Để thực hiện mục tiêu này, chúng tôi sử dụng phương pháp tiếp cận hỗn hợp và đa cấp độ, kết hợp phân tích các tài liệu quản trị và công cụ triển khai của SRP với một nghiên cứu điển hình chi tiết tại tỉnh Kampong Thom, Campuchia. Công tác thực địa bao gồm quan sát tham gia, phỏng vấn chuyên sâu với các bên thúc đẩy SRP, phỏng vấn bán cấu trúc với nông dân và các bên liên quan tại địa phương (n = 57), cùng với đánh giá định lượng các kết quả bền vững của SRP dựa trên khảo sát hộ gia đình theo thiết kế thử nghiệm đối chứng ngẫu nhiên (n = 275). Kết quả nghiên cứu cho thấy các quá trình của SRP tạo ra những hệ quả mang tính loại trừ, bao gồm việc củng cố vị thế thống trị của một số tác nhân trong chuỗi cung ứng và làm hạn chế quyền tự chủ của nông hộ nhỏ trong quá trình ra quyết định và thực hiện. Bên cạnh đó, nghiên cứu cũng cho thấy các thực hành canh tác theo SRP không tạo ra tác động đáng kể đối với các khía cạnh môi trường, xã hội và kinh tế của tính bền vững. Chúng tôi cho rằng tính bền vững, hoặc sự thiếu bền vững, thực chất là kết quả phụ thuộc vào các điều kiện nông nghiệp địa phương được định hình bởi các động lực nông nghiệp mang tính lịch sử. Nghiên cứu này đóng góp vào các cuộc thảo luận đang diễn ra về đổi mới nông nghiệp và cảnh báo về những giải pháp không giải quyết được các nguyên nhân chính trị dẫn đến phát triển thiếu bền vững.
